Na mijn pensionering en een periode waarin ik ander vrijwilligerswerk deed, begon het toch weer te kriebelen. Het onderwijsbloed kruipt immers waar het niet gaan kan; ik kon het onderwijs simpelweg niet loslaten. Ik besloot te solliciteren bij School’s cool en werd aangenomen als thuismentor. Ik kreeg een leerling uit groep 8 toegewezen, die ik zou gaan begeleiden vanaf het einde van de basisschool tot aan de start van de tweede klas op het voortgezet onderwijs.
Een nieuwe uitdaging (en afleren is ook leren)
Hoewel ik 41 jaar als docent en mentor in het voortgezet onderwijs had gewerkt, was het thuismentoraat voor mij een heel nieuwe uitdaging. Het was een proces waarin ik veel nieuwe dingen leerde, maar ook oude gewoontes moest afleren. En ach, afleren is natuurlijk ook een vorm van leren.
Mijn pupil was een stille jongen. Zijn basisschoolleerkracht verwachtte dat hij in de brugklas vooral ondersteuning nodig zou hebben bij praktische zaken, zoals het lezen van roosters en op tijd van huis vertrekken. Omdat de mentor op school zulke zaken vaak al oppakt, koos ik bewust voor een andere insteek. Ik wilde me expliciet opstellen als thuismentor, en niet als een tweede schoolmentor.
Structuur en herkenbaarheid
Omdat de leerling communicatief nog niet zo vaardig was, besloot ik de begeleiding daar in eerste instantie op te richten. Om structuur en herkenbaarheid te bieden, verliepen mijn wekelijkse huisbezoeken volgens een vast en herkenbaar patroon:
- Inspelen op de actuele behoefte: De leerling of zijn moeder konden zelf onderwerpen inbrengen. Denk aan het sociaal-emotioneel welbevinden, hoe het op voetbal ging of de situatie thuis.
- Kijken naar de langetermijndoelen: We bespraken zijn dromen, zoals profvoetballer worden (Plan A) of een diploma halen voor een later beroep (Plan B). Om schoolzaken bespreekbaar te maken en hem te laten inzien wat haalbaar was, trok ik steeds parallellen met de voetbalwereld (zoals doorzettingsvermogen, winnen en verliezen).
- Algemene communicatieve vaardigheden: We spraken over alledaagse onderwerpen, waarbij ik hem stimuleerde om zelf vragen te stellen om zo ergens achter te komen.
- Evaluatie: Tot slot vroeg ik hem altijd wat hij die dag van het thuisbezoek had opgestoken.
Jezelf overbodig maken
Richting het einde van het traject heb ik de begeleiding bewust afgebouwd. Als thuismentor is het immers je doel om jezelf uiteindelijk overbodig te maken; de leerling moet in de tweede klas zelfstandig en op eigen benen verder kunnen. Zowel de leerling als zijn moeder gaven aan zeer te spreken te zijn over deze aanpak. Het was een prachtig en dankbaar traject om aan bij te dragen!
Jaap Scholtens
Thuismentor bij School’s cool
